Разгледница-90/Postcard-90, 1918-09-17

Разгледница-90/Postcard-90

17 септември 1918

Драга братучетке, ја користам оваа кратка прилика да ви пратам новости за мене. Што се однесува до мене, сè уште сум во добро здравје и се надевам дека сте и вие додека ја читате оваа разгледница. Ви кажав дека сум преместен во друг полк, преминав во 7-ми инженерски полк, но и тоа е истата глупост. На крајот, се вратив на фронтот, ве уверувам дека не е баш пријатно, бидејќи Бугарите и Германците не можат да бидат добри пријатели. Освен тоа, немам многу што друго да ви раскажам за денес. Вашиот братучед кој ве прегрнува, се надевам дека мојата драга кума е во добро здравје. Луи Буен, 7-ми Инженерски полк, 15/2 чета, Поштенски сектор 515, Армија на македонскиот фронт. Примачи: Непознати Слика: Македонски фронт 1914-1918, Битола (Србија). Улица Крал Петар после бомбардирањето. Печатница Гримо. Улица Максенод 34, Марсеј. Анализа: На 15 септември 1918 фронтот во Македонија е пробиен од сојузниците, а продорот кон север ќе биде многу брз. Испратена два дена подоцна, картичката покажува дека не сите војници имале свест за оваа клучна фаза, бидејќи авторот изгледа не знае за пробојот. Текстот на картичката покажува дека Луи Буен бил префрлен од својот поранешен полк во инженерска единица. Намалувањетона бројот на војници го принудило Генералштабот да распушти и да комплетира единици со мешање на војници од различни полкови. Болестите, повеќе од повредите или загинати во борба, ја намалувале бројноста на сојузничките армии. Здравјето било опсесивна и честа тема во кореспонденцијата на војниците. Правописот и синтаксата се точни со неколку мали грешки. Се забележуваат фамилијарни изрази: „…ве уверувам дека не е баш удобно, бидејќи Бугарите и Германците не можат да бидат добри пријатели…“, што значи дека неговата позиција не е најкомфорна или најбезбедна. „Les Boches“ (Ле Бош) е понижувачки прекар за Германците. Постои сомнеж околу споменувањето на кумата, што може да се однесува на религиозно-фамилијарна врска, но и на статусот на „војничките кумови“ — патриотски доброволни жени кои одржувале одредено општење за да ја поддржат моралната состојба на мажите кои се далеку од вообичаениот живот и од сите емотивни врски. Фотографијата, која не е датирана, е направена во лето или пролет. Локацијата е на левиот брег на реката Драгор, кој тече помеѓу дрворедот, и сè уште е позната на жителите на Битола. Можно е белите згради од десната страна да одговараат на стариот пазар, што треба да се потврди со Иљо Трајковски, историчар и професор во Битола, кој е најдобар познавач на градот од тоа време. Првите германски летни бомбардирања се хронолошки сместени на пролет 1917, по освојувањето на градот од сојузниците во ноември-декември 1916. Улицата изгледа сè уште во добро состојба, и постојат други подоцнежни фотографии кои покажуваат многу поголеми оштетувања и рушевини. Веројатно, изложувањето на цивилни рушевини било средство за пропаганда за да се истакне варварството на непријателот.

17 septembre 1918.

Chère cousine,

je profite d’un petit moment pour vous donner de mes nouvelles. Quant à moi je suis toujours en bonne santé et je désire bien que ma carte vous trouve tous de même. Je vous disais que je suis changé de régiment, je suis passé au 7 génie mais c’est toujours la même bêtise. Enfin je suis remonté au front, je vous assure que c’est pas le filon car les Bulgares et les Boches se sont de vilains camarades. Enfin à part ça je ne vois pas grand-chose de nouveau à vous raconter pour aujourd’hui. Ton cousin qui t’embrasse ainsi que vous tous et j’espère que ma chère marraine soit en bonne santé. Bouin Louis 7è Génie. Compagnie 15/2 Secteur postal 515. Armée d’Orient. Destinataires : Inconnus Image : Campagne d’Orient 1914-1918 Monastir (Serbie). Rue du roi Pierre après le bombardement. Imprimerie H. Grimaud et compagnie. 34 rue Maxenod. Marseille N° orig. 90 Analyse : Le 15 septembre 1918 le front macédonien est percé par les alliés et la progression vers le nord va être très rapide. Expédiée deux jours après, la carte illustre que tous les soldats n’ont pas nécessairement connaissance de cette phase décisive car l’auteur semble ignorer l’évènement. Le texte de la carte indique que Louis Bouin a été transféré de son ancien régiment vers une unité du génie. La fonte des effectifs amène l’Etat Major à dissoudre et à compléter les unités en amalgamant des soldats issus de régiments différents. Les maladies plus que les blessures ou la mort au combat déciment les armées alliées. La santé est un thème obsessionnel et récurent dans la correspondance des combattants. La graphie et la syntaxe sont correctes avec quelques fautes mineures. On remarque des tournures familières « … je vous assure que c’est pas le filon car les Bulgares et les Boches se sont de vilains camarades… » signifie que sa position n’est pas la plus confortable ou sécurisée. Les Boches sont le surnom dépréciatif donné aux allemands. Un doute subsiste sur la mention de sa marraine, qui peut désigner le lien religieux et familial aussi bien que le statut des « marraines de guerre » femmes patriotes volontaires pour entretenir une correspondance (chaste ou pas) destinée à soutenir le moral d’hommes éloignés de la vie civile et de tous liens affectifs. La photographie qui n’est pas datée est faite en été ou au printemps. La localisation sur la rive gauche du Dragor qui coule à droite entre les rangées d’arbres est encore familière aux habitants de Bitola, il est possible que les bâtiments blancs de droite correspondent au vieux marché, hypothèse à confirmer avec Iljo Trajkovski, mon ami et collègue professeur d’Histoire qui enseigne à Bitola et qui est le meilleur connaisseur de la ville pour cette époque. Les premiers bombardements allemands estivaux sont à caler chronologiquement au printemps 1917, à la suite de la prise de la ville par les alliés en novembre-décembre 1916. La rue semble encore en bon état et il existe d’autres photos postérieures qui montrentsous d’autres angles des dégâts et des ruines bien plus graves. Il semble probable que l’exposition de ruines civiles soient un instrument de propagande destiné à souligner la sauvagerie de l’ennemi.